E lele i ka papa kuhikuhiE maʻiʻo

Nā kuleana kikohoʻe

Hana mākou ma nā kumumanaʻo kuleana kikohoʻe he ʻumi

Ua hoʻokumu ʻia kā mākou kahua ma ka International Convention on the Rights of the Child, ka UN General Comment 25 e pili ana i nā pono o nā keiki i ko lākou wahi kikohoʻe a me ka Hoʻolaha ʻEulopa e pili ana i nā pono kikohoʻe a me nā kumuʻO kēia kā mākou mau kumuhana he ʻumi.

ʻO nā mea a pau

Ma ke ao kikohoʻe, pono e hiki i nā keiki a me nā ʻōpio ke komo mau me ka ʻole o ka haʻalele ʻia.

Loaʻa nā mea āpau. He wahi kikohoʻe palekana pono e loaʻa i nā mea āpau.

ʻAʻohe ʻilihune. Inā ʻaʻohe āu kālā nui, pono ʻoe e hiki ke komo ma ka pūnaewele.

Me ke kīnā ʻole. Inā he kīnā kou, pono ʻoe e hiki ke hana ma ka pūnaewele.

ʻAʻohe hoʻokae. I ke ao kikohoʻe, ua like nā kānaka a pau. ʻAʻohe mea hiki ke pani iā ​​ʻoe.

Nā manawa

Ma ke ao kikohoʻe, pono e hiki i nā keiki a me nā ʻōpio ke ulu maikaʻi a hāʻawi ʻia i nā manawa kūpono.

Maikaʻi ke aʻo ʻana. Pono ʻoe e hiki ke aʻo maikaʻi ma kahi honua pūnaewele āu e hana pū ai hoʻomaopopo maikaʻi.

E hoʻomohala iā ʻoe iho. Pono ʻoe e hiki ke hoʻomohala iā ʻoe iho ma ka pūnaewele i mea e loaʻa ai nā manawa kūpono kūpono.

Ke noʻeau. Loaʻa iā ʻoe ke kuleana e pāʻani pū kekahi ma ke ʻano kikohoʻe a e noʻonoʻo.

Kōkua kūpono. Pono nā mākua e kōkua iā ʻoe ma ka pūnaewele, ʻoiai inā ʻoe e paʻakikī nei manawa.

maikai

Pono e maʻalahi ka hoʻomaopopo ʻana i ke ao kikohoʻe no nā keiki a me nā ʻōpio a pono e kau mua ʻia ko lākou mau pono ponoʻī.

Nā keiki hoihoi. Loaʻa iā ʻoe ke kuleana e hāʻawi i kāu hiki mai ka hoihoi i ka honua kikohoʻe ka mua.

ʻIke kūpono. Pono ka ʻike kikohoʻe pololei a kūpono hoʻi i kou mau makahiki.

Mai hoʻoweliweli. ʻOiai inā ʻoe ma ka pūnaewele, ʻaʻohe mea pono e hoʻoweliweli a hana ʻino paha iā ʻoe ma ke ʻano moekolohe.

ʻAʻohe hana ʻino. ʻAʻole hiki i nā hui ke hoʻohana hewa iā ʻoe ma ka pūnaewele no ko lākou makemake ponoʻī.

manao

Ma ke ao kikohoʻe, pono e hiki i nā keiki a me nā ʻōpio ke komo a hiki ke hāʻawi mau i ko lākou manaʻo me ka palekana.

Komo nā kānaka a pau. Loaʻa i nā kānaka a pau ke kuleana e e komo ma ka pūnaewele a hōʻike i ko lākou manaʻo ponoʻī.

Ke hoʻolohe pono nei. Pono nō hoʻi nā hui e hoʻokō maoli i nā e hoʻolohe iā ʻoe ke kau ʻoe ma ka pūnaewele.

E hana pū. Pono nā hui e hoʻokomo iā ʻoe i ka wā e hana ai lākou i nā pāʻani pūnaewele, nā pūnaewele a me nā polokalamu.

Manuahi ke kaʻana like. Ma ke ao pūnaewele ua noa ʻoe e e kaʻana like i kou manaʻo a me kou mau manaʻo.

ku okoa ana

Ma ke ao kikohoʻe, pono nā keiki a me nā ʻōpio e kūʻokoʻa i ka noʻonoʻo, ka manaʻoʻiʻo a me ka hana i kekahi mea.

Ke kūʻokoʻa nei. Hiki iā ʻoe ke hana i nā mea āu e makemake ai ma ke ao kikohoʻe, akā i kekahi manawa pono ʻoe i ke alakaʻi.

Me ka mahalo. He mahalo nō hoʻi kou i kēlā me kēia nā mea ʻē aʻe ma ka pūnaewele, me ka ʻole o ka inaina, ka hoʻoluhi a me ka hana ʻino.

Mai hoʻohuli. ʻAʻole paha e hoʻopilikia nā hui e hoʻohuli me ka manaʻo iā ʻoe ma ke ʻano kikohoʻe akamai.

Ka lewa kikohoʻe. Loaʻa iā ʻoe ke kuleana e hālāwai me nā poʻe ʻē aʻe ma ka pūnaewele ma o, no ka laʻana, ka nohona nā pāpaho, nā polokalamu kamepiula a me nā pāʻani.

ʻeleu

Ma ke ao kikohoʻe, pono e hiki i nā keiki a me nā ʻōpio ke aʻo maikaʻi a loaʻa pū kekahi manawa leʻaleʻa i ko lākou manawa kaʻawale.

Ma ke kula. Pono ke kula e hōʻoia aia kahi kaiapuni aʻo kikohoʻe palekana nāu.

Manawa kaʻawale. Loaʻa iā ʻoe ke kuleana e hoʻomaha ma ke ʻano kikohoʻe me nā pāʻani, nā hana noʻeau a me ka moʻomeheu.

Mai piliwaiwai. ʻAʻole ʻae ʻia ʻoe e piliwaiwai ma ka pūnaewele a i ʻole ka hana inā he ʻōpiopio loa ʻoe.

Me ke alakaʻi. Pono nō hoʻi nā mākua e hiki ke alakaʻi ʻoe ma ka pūnaewele ma ke ala kūpono.

ola

Pono ka honua kikohoʻe e maikaʻi mau no ke olakino kino a me ka noʻonoʻo no nā keiki a me nā ʻōpio.

Mālama maikaʻi. I mea e mālama pono ai iā ʻoe, pono e loaʻa ka ʻike e pili ana i kou olakino ma ka pūnaewele.

Me ka hilinaʻi. Pono nā kānaka a pau e mālama i nā mea kikohoʻe ʻike e pili ana i kou olakino me ka hūnā.

ʻIke pololei. Pono ka ʻike hilinaʻi ma ka pūnaewele no kou olakino.

Hoʻomaha lawa. Mai noho ma hope o kāu pale no ka manawa lōʻihi lōʻihi loa a e hōʻoia e loaʻa iā ʻoe ka lawa ʻana o ka hoʻomaha, ka hiamoe a me ka hoʻoikaika kino.

Kulekele

Ma ke ao kikohoʻe, pono e maopopo mau i nā keiki a me nā ʻōpio a pau he lawa ko lākou pilikino.

ʻIke ponoʻī. Mai ka hānau ʻana mai, ua kuleana ʻoe kou inoa kūhelu ma ka pūnaewele.

E hoʻohana i ka ʻikepili. E hōʻoia ua ʻike ʻoe i ka mea i hana ʻia me kāu ʻikepili pilikino ma ka pūnaewele.

E hoʻomaopopo pono. ʻIke e pili ana i kāu pūnaewele pono e maʻalahi ke hoʻomaopopo i ka pilikino nāu.

E hoʻolohe pono. ʻAʻole ʻae ʻia kekahi e hoʻohālike iā ia iho ʻoe ma ka pūnaewele. E makaʻala i kāu mea e hana ai e kaʻana like e pili ana iā ʻoe iho.

maluhia

Ma ke ao kikohoʻe, pono e palekana mau ʻia nā keiki a me nā ʻōpio.

Kaiapuni palekana. Loaʻa iā ʻoe ke kuleana i kahi kikohoʻe palekana ke ao nei me ka palekana kūpono.

Kōkua i ka wā pilikia. Inā loaʻa iā ʻoe kekahi mea weliweli ma ka pūnaewele, pono ʻoe e kiʻi kōkua koke.

Palekana maikaʻi. Pono ka palekana pūnaewele kūlike me ka mea hiki iā ʻoe a hoʻomaopopo

Makahiki maoli. Pono nā hui e nānā i kāu makahiki ma ka pūnaewele e pale aku iā ʻoe.

rula

Ma ke ao kikohoʻe, pono nā kānaka a pau, me nā keiki a me nā ʻōpio, e mālama i nā lula a pau.

ʻŌlelo maopopo. Pono nō hoʻi kāu mau kuleana kikohoʻe ua wehewehe ʻia i nā mea a pau ma ka pūnaewele ʻōlelo hiki ke hoʻomaopopo ʻia.

Mai hoʻopiʻi wahaheʻe. ʻAʻole pono lākou e hoʻopiʻi wahaheʻe iā ʻoe ma ka hoʻohana ʻana i nā ʻenehana akamai.

ʻAʻohe hana keiki. ʻAʻole ʻae ʻia nā ʻoihana e hana ʻino iā ʻoe ma ka pūnaewele a no laila mai ʻae iā ʻoe e hana no lākou.

Hoʻopaʻi kūpono. Inā hana hewa ʻoe ma ka pūnaewele, pono ʻoe e loaʻa i kahi hoʻopaʻi kūpono i kou mau makahiki.

heluhelu hou

ʻIke e pili ana i nā pono o nā keiki kikohoʻe a me ka Manaʻo Laulā 25 o ka UN.


ʻO nā mea a pau


Nā manawa


maikai


manao


ku okoa ana


ʻeleu


ola


Kulekele


maluhia


rula