Ku bai wa yara da matasa murya!
Dangane da hanyar sadarwarmu (matasa) da duk yara da matasa da ke shiga cikin shirye-shiryenmu, muna gina Kwamitin Haƙƙin Yara na Dijital. A kowace ƙasa muna kafa alaƙa tsakanin ilimi, ƙungiyoyin zamantakewa da ma'aikata a cikin gwamnatin ƙaramar hukuma. Yara tsakanin shekaru 10 zuwa 18 suna ba da ra'ayinsu, buri da ra'ayoyinsu game da rayuwarsu ta dijital. Muna ba su murya!
Sakamakon Kwamitin Haƙƙoƙin Yara na Dijital
Wannan misali ne na abin da yara da matasa 'yan ƙasar Holland ke faɗa game da rayuwarsu ta dijital:
Yara da matasa da yawa a Netherlands sun yi imanin cewa koyaushe suna da isasshen damar shiga yanayin dijital. Wannan ba koyaushe ya shafi kowa ba! Yana da kyau a ji cewa yara da matasa galibi za su iya koyo sosai kuma su ji daɗin rayuwarsu ta dijital. Suna kuma da'awar cewa godiya ga duniyar dijital za su iya haɓaka da kyau kuma su sami isassun damammaki. Saboda haka yana da mahimmanci a jaddada cewa duniyar dijital tana da kyau ga yara da matasa, duk da cewa akwai abubuwa da yawa da ake buƙatar ingantawa!
Yara da yawa a Netherlands sun nuna cewa ba sa jin daɗin rayuwa a duniyar dijital kuma suna fama da cin zarafin sirrinsu. Misali, yara da matasa suna samun bayanai da yawa marasa kyau da marasa dacewa akan layi kuma sau da yawa suna jin cewa suna ɓatar da lokaci mai tsawo a gaban allon su. Sauran matsalolin da yara da matasa ke fuskanta akan layi sun shafi cin zarafin jima'i ko karɓar saƙonnin jima'i da zarge-zargen ƙarya. Abin damuwa ne cewa, a cewar yara da matasa da yawa, rayuwar dijital ba koyaushe take da kyau ga lafiyarsu (ta hankali).
Yara da matasa da dama a Netherlands sun ga cewa ba koyaushe suke fahimtar yanayin dijital cikin sauƙi ba. Suna ganin cewa abubuwan da suke so ba koyaushe suke da muhimmanci ba. Abin takaici, babban rukuni na yara da matasa kuma suna jin cewa ba koyaushe suke jin 'yancin yin tunani, yarda da kuma yin komai a duniyar dijital ba.
Yara da matasa a Netherlands suna da kwarewa daban-daban ta yanar gizo idan ana maganar (amincewa) bayyana ra'ayoyinsu. A gefe guda, sau da yawa suna nuna cewa ba a jin duriyarsu ba, a gefe guda kuma, sau da yawa suna shiga matsala saboda mummunan martani ta hanyar bayar da ra'ayinsu. A ƙarshe, abin mamaki ne cewa yara da matasa ba su san ƙa'idodi a cikin yanayin dijital ba sosai kuma ba koyaushe suke bin ƙa'idodi ba. A duniyar dijital ba wai kawai suna da haƙƙoƙi ba, har ma da wajibai.
Wannan shine ƙalubalenmu
Iyaye, masu kulawa, malamai da ƙwararru ba su da cikakken sani game da mummunan abubuwan da yara ke fuskanta a yanar gizo kuma ba sa sauraron ra'ayoyi da ra'ayoyin yara da matasa game da inganta yanayin dijital. Saboda haka, a matsayinmu na ƙasashe membobin Majalisar Dinkin Duniya, ba mu cika wani muhimmin sashi na Babban Sharhi na 25 na Majalisar Dinkin Duniya ba idan ana maganar:
Girmama ra'ayoyin yaron
"Ya kamata ƙasa mai mambobi ta wayar da kan yara game da albarkatun dijital don bayyana ra'ayoyinsu da haɓaka damar shiga gare su, tare da samar wa yara horo da tallafi don shiga daidai wa daida da tsofaffi, idan ya zama dole ba tare da ɓoye sirri ba, don su iya shiga yadda ya kamata ta hanyar kare haƙƙinsu, ɗaiɗaikun mutane da kuma a matsayin ƙungiya."
A wajen tsara dokoki, manufofi, shirye-shirye, ayyuka da horo kan haƙƙin yara dangane da duniyar dijital, ya kamata ƙasar da ke cikin ƙungiyar ta haɗa dukkan yara ta kuma saurari buƙatunsu kuma ta yi la'akari da ra'ayoyinsu. Ya kamata ta tabbatar da cewa masu samar da sabis na dijital suna hulɗa da yara sosai, suna amfani da kariyar da ta dace, kuma suna la'akari da ra'ayoyin yara yayin haɓaka samfura da ayyuka.
Ana ƙarfafa wa ƙasar da ke cikin ƙungiyar gwiwa ta yi amfani da yanayin dijital don tambayar yara ra'ayoyinsu kan matakan dokoki, gudanarwa da sauran matakai masu dacewa, da kuma tabbatar da cewa an ɗauki ra'ayoyinsu da muhimmanci, kuma shigar yara ba ya haifar da sa ido ko tattara bayanai marasa amfani wanda ke keta haƙƙinsu na sirri, 'yancin tunani da ra'ayi. Ya kamata ta tabbatar da cewa hanyoyin ba da shawara sun haɗa da yara waɗanda ba su da damar yin amfani da fasaha ko kuma waɗanda ba su da ƙwarewar amfani da ita.
Dandalin shiga cikin shirin
Duba dandalinmu na Wasan Haƙƙoƙin Yara tare da fom daban-daban na Panel don yara da matasa.