Tokiko haurren eskubide digitalen inguruko ikuspegia ematea
Haurren Eskubide Digitalen Egiaztapen hau Nazio Batuen 25. Iruzkin Orokorrean oinarritzen da. Herrialde guztiek, eta beraz, udalerri guztiek, bete behar dituzte haurren eskubide guztiak; baita mundu digitalean ere. 'Iruzkin' bakoitza hainbat galderatan islatzen da udalerri eta erakunde publiko batentzat.
Egiaztapen honen helburua da herrialde bateko barruti, hiri edo herri bateko mundu digitalean haurren eskubideen egoerari buruzko lehen ikuspegi bat ematea. Egiaztapena eginez gero, berehala lortuko duzu (tokiko) gobernuak edo erakunde publiko batek zer hobetu beharko lukeen mundu digitalean haurren eskubideei dagokienez. Haurren Eskubide Digitalen Egiaztapen honek 10 gai eta 40 galdera ditu:
Haurren Eskubide Digitalen Egiaztapena
DENOK
Mundu digitalean, haur eta gazte guztiek behar bezala parte hartu ahal izan behar dute.
-
Beti ba al dago nahikoa ordenagailu, ordenagailu eramangarri eta/edo telefono mugikor zure inguruko haur/gazte guztientzat eskuragarri?
-
Zure inguruko haur/gazte guztiek nahikoa al dute sarean, diru askorik ez izan arren?
-
Zure inguruko desgaitasuna duten haur/gazte guztiak ere nahikoa aktibo izan daitezke sarean, adibidez, letra handiagoekin egokitutako webguneei edo testuak entzuteari esker?
-
Zure inguruko haur/gazte guztiak berdin tratatzen al dira mundu digitalean eta denek parte har dezakete sarean arazorik eta diskriminaziorik gabe?
ZABALTZAK
Mundu digitalean, haur eta gazte guztiek behar bezala garatu ahal izan behar dute.
-
Zure inguruko haur/gazte guztiek beti ikas dezakete nahikoa online munduan eta beti ulertzen al dituzte ondo webgune, aplikazio, sare sozial eta joko guztiak?
-
Zure inguruko haur/gazte guztiek, webguneen, aplikazioen, sare sozialen eta jokoen erabilerari esker, behar bezala garatu al daitezke eta, ondorioz, aukera nahikorik jasotzen al dute?
-
Zure inguruko haur/gazte guztiek nahikoa jolastu al dezakete online eta sormenez jokatu al dezakete webguneei, aplikazioei, sare sozialei eta jokoei esker?
-
Zure inguruko haur/gazte guztiei behar besteko laguntza ematen al diete helduek online, batez ere zailtasunak badituzte?
AZOKA
Mundu digitala erraz ulertzeko modukoa izan behar da haur eta gazteentzat, eta haien interesak beti izan behar dira lehenak.
-
Uste duzu zure inguruko haur/gazte guztien interesak beti lehenesten direla erabiltzen dituzten webguneak, sare sozialak, aplikazioak eta jokoak aztertzerakoan?
-
Uste duzu zure inguruko haur/gazteentzako webgune, sare sozial, aplikazio eta jokoetan dagoen informazio guztia nahikoa zehatza dela eta beti egokia dela haien adinerako?
-
Zure inguruko haurrak/gazteak aktibo al daude sarean, webguneen, sare sozialen, aplikazioen edo jokoen bidez jazarpenik edo sexu-abusurik jasan gabe?
-
Zure inguruko haur/gazteek sarean ibili al daitezke erakundeek beren onurarako erabili gabe?
IRITZIA
Mundu digitalean, haur eta gazte guztiek ondo parte hartu eta beren iritzia segurtasunez adierazi ahal izan behar dute.
-
Zure inguruko haur/gazte guztiek parte har dezakete beti online eta beren iritzia eman dezakete webguneen, sare sozialen, aplikazioen edo jokoen bidez?
-
Uste duzu online erakundeek (helduek) beti behar bezala entzuten dutela zure inguruko haur/gazte guztien iritzia?
-
Uste duzu erakundeek behar bezainbeste inplikatzen dituztela zure inguruko haurrak/gazteak haurrentzako/gazteentzako webguneak, sare sozialak, aplikazioak edo jokoak sortzen dituztenean?
-
Zure inguruko haur/gazte guztiek nahikoa askatasun al dute beren iritziak eta pentsamenduak webgune, sare sozial, aplikazio edo jokoen bidez partekatzeko?
FREEDOM
Mundu digitalean, haur eta gazte guztiek pentsatzeko, sinesteko eta edozer egiteko askatasuna izan beharko lukete.
-
Zure inguruko haur/gazte guztiek egin al dezakete beti nahi dutena sarean eta helduen gidaritza nahikoa al dute?
-
Beti dago nahikoa errespetu sarean zure inguruko haur/gazte guztientzat; gorrotorik, jazarpenik edo indarkeria mehatxurik gabe?
-
Zure inguruko haur/gazte guztiak egon al daitezke aktibo online, erakundeek nahita eragin gabe, modu digital adimentsuan?
-
Zure inguruko haur/gazte guztiek elkar ezagutzeko aukera al dute behar adina online, adibidez, webguneen, sare sozialen, aplikazioen edo jokoen bidez?
ACTIVE
Mundu digitalean, haur eta gazte guztiek ondo pasatzeko eta ondo ikasteko aukera izan beharko lukete.
-
Uste duzu zure inguruko haur/gazte guztientzat nahikoa ikaskuntza-ingurune digital seguru (webguneak eta aplikazioak) daudela eskolan?
-
Zure inguruko haur/gazte guztiek behar adina erlaxatu al daitezke beren denbora librean online jolastuz eta artean eta kulturan digitalki parte hartuz?
-
Zure inguruko haur/gazte guztiak izan al daitezke nahikoa aktibo online, oraindik gazteegiak direnean joko edo online lan egin gabe?
-
Zure inguruko haur/gazte guztiak behar bezala eta nahikoa helduen gainbegiradapean al daude sarean?
OSASUNTSU
Mundu digitala ona izan behar da haur eta gazte guztientzat, haien osasun mental eta fisikorako.
-
Beti dago eskuragarri online informazio nahikoa zure udalerriko haur/gazte guztien osasunari buruz, mediku orokorrek, adibidez, ondo zaindu ahal izan ditzaten?
-
Zure udalerriko haur/gazte guztien osasunari buruzko informazio digitala beti behar bezain konfidentzialtasunez tratatzen al da?
-
Ba al dago informazio fidagarri nahikoa sarean eskuragarri zure udalerriko haur/gazte guztientzat beren osasun fisiko eta mentalari buruz?
-
Uste duzu zure udalerriko haur/gazte guztiek nahikoa pentsatzen dutela egunean zenbat denbora ematen duten pantailen atzean eta baita nahikoa atseden hartzen, lo egiten eta mugitzen direla ere?
PRIBATUTASUN
Mundu digitalean, haur eta gazte guztiek argi izan behar dute pribatutasun nahikoa dagoela.
-
Zure inguruko haur/gazte guztiek nahikoa kontrol al dute beren izen ofiziala erabiltzean sarean aktibo daudenean, beste batzuek izen hori gaizki erabili gabe?
-
Zure inguruko haur/gazte guztiek badakite beti nahikoa webgune, sare sozial, aplikazio edo jokoen jabeek sarean beren datu pertsonalekin zer egiten duten?
-
Zure inguruko haur/gazte guztiek behar bezala ulertzen al dute beren pribatutasunari buruzko informazioa webguneak, sare sozialak, aplikazioak edo jokoak erabiltzean?
-
Zure inguruko haur/gazte guztiak beti nahikoa kontziente al dira sarean beren buruari buruz partekatzen dutenaz, arazoetan sartu gabe?
SEGURA
Mundu digitalean, haur eta gazte guztiak behar bezala babestuta eta seguru egon behar dira.
-
Uste duzu zure inguruko haur/gazte guztiek babes nahikoa dutela online eta webguneak, aplikazioak, sare sozialak eta jokoak beti seguruak direla?
-
Zure inguruko haur/gazte guztiek berehala jasotzen al dute laguntza nahikoa online zerbait desatsegina edo arriskutsua jasaten badute?
-
Uste duzu zure inguruko haur/gazte guztiek behar bezala ulertzen dutela webgune, sare sozial, aplikazio eta jokoetako online babesa eta ondo erabil dezaketela?
-
Zure inguruko haurren/gazteen benetako adina behar bezala egiaztatzen al dute erakundeek sarean, haurrak/gazteak behar bezala babestu ahal izateko?
ARAUAK
Mundu digitalean, denek, haur eta gazte guztiek barne, behar bezala kudeatu behar dituzte eskubide eta arau guztiak.
-
Uste duzu zure inguruko haur/gazte guztien eskubide digitalak behar bezala azaltzen direla hizkuntza ulergarrian webguneen, sare sozialen edo aplikazioen bidez...?
-
Zure inguruko haur/gazte guztiak behar bezala babestuta al daude beti akusazio faltsuen aurka, teknika adimendunak erabiltzen direlako?
-
Zure inguruko haur/gazte guztiak behar bezala babestuta al daude enpresek egiten dituzten online gehiegikerien aurka, adibidez, lan egitera behartuta daudelako?
-
Uste duzu zure inguruko haur/gazte guztiak, sarean zerbait gaizki egiten badute, beren adinerako egokia den moduan zigortzen direla?
Arakatu gure garatzaileentzako egiaztapena
Gure laborategian Haurren Eskubideen egiaztapen berezi bat erabiltzen dugu garatzaile gazteentzat.